|
تاریخ و جغرافیا -
تاریخ ایران
|
|
شنبه ، 26 تیر 1389 ، 05:25 |
نادرشاه افشار و اعقابش
نادر یا ندرقلی پسر اماقلی از قبیله افشار در 1100 در ابیورد خراسان متولد شده پدرش پوستین دوز بود .
نادر در 17 سالگی به دست ازبکان اسیر شد پس از اینکه نجات یافت به خراسان آمد و در خدمت حاکم خراسان ملک محمود در آمد درجنگ با ازبکان به علت رشادت به مرتبه ی سرداری رسید ولی در اثر کدورتی که بین او وملک محمود روی داد خدمت او را ترک کرد و در آن زمان اوضاع ایران بسیار پریشان بود کشور از هر طرف عرصه تاخت و تاز افغانها ،ازبکان و روس و غیره بود .شاه طهماسب نیز در فرح آباد مازندران در نهایت درماندگی ازدیگران استمداد می کرد . نادر سه هزار نفر را دورخود جمع کرد ابتدا کلات را گرفت . بعد ابیورد . نسا را زیر نفوذ خود در آورد . و بعد نیشابور رابه نام شاه طهماسب گرفت آن پادشاه نیز نادر را ملقب به طهماسب قلیجان کرد و بعد مشهد را از ملک محمود گرفت و از طرف شاه طهماسب حکمران مازندران و خراسان و سیستان و کرمان شد .
در 1141 نزدیکی دامغان جنگ سختی بین او و اشرف افغان در گرفت و افغانها شکست خوردند و به اصفهان گریختند . نادر آنها را تعقیب کرد و مورچه خورت شکست دیگری به افغانها وارد آمدند و افغانها از اصفهان به شیراز رفتند و قبل از رفتن شاه سلطان حسین را کشتند . و پس از چند روز شاه طهماسب با استقبال بی نظیر از طرف اهالی وارد اصفهان شد نادر در تعقیب افغانها به شیراز حرکت کرد و در نزدیکی استخر اشرف را به کلی مغلوب کرد اشرف خواست به قندهارفرار کند ولی بلوچ ها راه را بر او گرفتند و سر او رابریده برای شاه طهماسب فرستادند . نادر چون از طرف افغانها خیالش آسوده شد عزم جنگ با عثمانیان کرد ابتدا در همدان شکست سختی بر آنان وارد ساخت . بعد آذربایجان را گرفت و در 1143 هرات را متصرف شد . مقارن همان زمان شاه طهماسب قصد محاصره ایروان را کرد ولی از لشگر عثمانی شکست خورد و مصالحه ی ننگینی با آنان کرد . به طوری که ایالات ماورای رود ارس و بعضی نقاط کرمانشاه زا به آنان واگذار کرد نادر چون از این جریان با خبر شد سفیری به قسطنطنیه فرستاد و آن را معاهده را لغو اعلان کرد و در خواست ایالات از دست رفته رانمود و پسر چند ماهه او عباس سوم را برتخت نشاند و خود امور لشگری و کشوری را در دست گرفت 1154 .
پس از این دوباره به جنگ عثمانی رفت بغداد را محاصره در کرکوک جنگ سختی در گرفت که قشون نادر شکست و لشگری هم که بغداد در محاصره داشت رو به عزیمت نهاد . 1146
نادر به همدان مراجعت کرد مجددا ً به جمع آوری سپاه مشغول شد و بعد از 3 ماه مجددا ً روی به بغداد نهاد و این بار شکست نصیب قشون عثمانی شد . بالاخره بدین ترتیب صلح شد که اوضاع سرحدی ایران و عثمانی مانند قبل از فتننه افغان باشد .
پس ازآن به دفع محمدخان بلوچ در فارس رفت و فتنه ی او را فرو نشاند و بعد عزم ارمنستان و گرجستان نمود با 15 هزار نفر قشون عثمانی را شکست داد و در 1148 فارس و کلیه شهرهائی که متعلق به ایران بود به دست نادر افتاد .
روسها از در مسالمت در آمده کلیه سواحل بحر خزر را در دست ایشان بود و تخلیه کردند و در پایان 1148 تمام بلاد ایران از دست افغان عثمانی و روس مستخلص شده بود .
چون خبر فوت عباس سوم بنادر رسید هنگام نوروز ترتیب جسن بزرگی در صحرای مغان داد و یکثد هزار نفر از مردان لشگری و کشوری را دعوت نمود تا هرکسی را که لایق می دانند به سلطنت برگزینند.
بزرگان مملکت به اتفاق او را شایسته دانستند . نادربرای قبول سلطنت چند شرط کرد : اول آنکه سلطنت در خانواده او موروثی باشد . دوم به خانواده صفوی برای به دست آوردن تخت و تاجی کمکی نشود . سوم ایرانیان فقط از فقه امام جعفرصادق پیروی کنند و آداب دیگر شیعه را ترک نمایند . نادر موقوفات روحانیون را همبه نفع لشگر ضبط کرد . نادرشاه پس از این که در 1148 به سلطنت رسید به طرف قندهار حرکت کرد و آنجا را گرفت و پس از آن کابل را به تصرف در آورد و حکمرانی ایران را به پسرش رضا قلی میرزا واگذاشت و خود به طرف هند عزیمت کرد . در 1151 از سند گذشت ، پیشاور ـ کشمیر ـ پنجاب و لاهور را گرفت . پادشاه هند جز تسلیم راهی نیافت . نادر تاج هند را مجددا ً به محمد شاه پادشاه آنجا داد و جز ایالاتی که زمانی متعلق به ایران بود بقیه را به هند واگذاشت ورود سند را سرحد ممالک ایران و هند کرد . محمدشاه هم تمام جواهرات سلطنتی هند را تقدیم نادر نمود . نادر از هند به طرف خوارزم رفت و حکمران آنجا را دستگیر کرده کشت (1153) نادر در جنگهای مازندران هنگامی که برای سرکوبی لزگیها میرفت تیری به طرف او آمد و بازوی چپش را مجروح کرد . نادر نسبت به پسر خود رضا قلی میرزا بدگمان شد و دستور داد او را نابینا کردند و بعد پشمیان شد و همین واقعه در اخلاق او تأثیر زیادی کرد به همه بدگمان شد سفاکی و بی رحمی پیشه کرد در 1156 برای تسخیر موصل رفت ولی کاری از پیش نبرد و در 1157 یاغیان قاجار را در استر آباد شکست داد و 1185 درایروان لشگر عثمانی را شکست داد در 2159 به کرمان رفت و در آن ناحیه ظلم وستم را بحد اعلاء رسانید .
در 1160 نادر که از کلیه افسران و افراد خود مظنون بود قصد داشت کلیه آنها را بکشد امراء که ازاین موضوع با خبر شدند چند نفر همدست شده شبانه داخل چادر او شده او را به قتل رساندند .
|
علوم و فنون
فرهنگ و هنر
تاریخ و جغرافیا
تحلیل و تفسیر
دین و احکام
بهداشت و سلامت
آموزشی
اجتماعی
اقتصادی
فلسفه
مشاوره
دانستنی ها
