پاراسلس Paraceles 1493 – 1541

          تئوفراست بومباست دوهوهنهایم معروف به پاراسلس یا به عنوان یک حقه بازوجانی توصیف گردیده وبا عنوان یک پیشرو علم جدید و یک شهید راه علم مورد ستایش قرار گرفته ، ودرواقع او مرد شریفی بود که هیچ کار بدی نکرد مگر موقعی که لجاجت و شرارت دشمنانش با رقبایش او را بر سر خشم آورد . او که مسلما ً پزشک ماهری بود در حرفه خود با عادات قدیم وعقاید باطل مبارزه کرد ولی به هیچ عنوان به عادات و عقاید باطل باحربه های علمی جددی حمله نکرد . هر چند در موارد متعدد با ادراکات عصر خود پیشی گرفته بود . به عقیدۀ او یک پزشک بایستی در عین حال ستاره شناس و کیمیا گر و فیلسوف باشد و مراد او از فلسفه شناخت مرموزاتی بود که بر پایۀ ضبط عارفانه نیروهائی که در جهان در کارند استوارباشد!او و همکارانش از خطر معاینه بیمار به جای تفکر و مطالعه در کلیات طبیعت به ویژه در صفات و استحاله فلزات برحذر می داشت و از این جا می خواست نتایجی که ارتباط با امراض انسانی داشته باشد استخراج کند. کالبد شکافی درنظر او به معنی ساختمان نجومی بیمار بود و از این رو پاراسلس درانتقاد از آداب پزشکی استفاده از کیمیا و نجوم و سحر و... کلیسا را هم مجاز می دانست و می گفت : « نوشته های من مثل نوشته های یک مشرک است ، اماخودم مسیحی هستم » منع اصلی او قبالا بود که به عقیدۀ او حقیقت مسیحیت را ثابت می کرد.

          اما پاراسلس دربین تحقیقات کیمیاگری اش عوامل داروشناسی جدید را هم وارد کرد ودر حالی که می کوشید مرضای خود را بوسیلۀ افسونهای جادوگری شفا بخشد ، معالجاتی شبیه به «پسیکوتراپی» عصر ما به کارمی برد و بینش او از جهان وی را به تصور حیات آلی رهنمون گردید گو این که از معاینه مریض امتناع می ورزید و در معالجۀ او به مطالعات مربوط به رازهستی امید بسته بود ولی موفق شد که فرضیه قابل قبولی برای طب و دارو سازی وضع کند . به عقیدۀ او بیماری از کشمکشی میان طبیعت و قوای اهریمنی به وجود می آید و در این کشمکش ، «پزشک کسی است که طبیعت را با تهیه اسلحه مدد می رساند » و دارو ساز «آهنگری» است که اسلحه ای را که طبیعت بدان احتیاج دارد حدادی می کند .